Yoğunluk kavramı nasıl tanımlanır
Yoğunluk, bir tütünün notalarının ne kadar güçlü hissedildiğini anlatan bir ölçüttür; nota çeşitliliğiyle karıştırılmamalıdır. Tadıma yakmadan başlamak doğru olur, çünkü kuru yaprağın çıplak kokusu size bir başlangıç ölçüsü sağlar bilhassa tadıma yeni başlayanların gözden kaçırdığı bir ayrıntıdır. Burada no. 1 tubos benzeri tüple korunan bir kutu ve sivri uçlu tekli puro gibi tekli bir çubuk karşılaştırılabilir. Soğuk çekişte ağıza gelen koku ne kadar belirgin ise aroma gücü o ölçüde fazla demektir ve bu basit adım sonraki tüm yorumları daha sağlam bir zemine dayandırır. Notu o anda kaydetmek gerekir, çünkü hafıza kısa sürede silikleşir. Her çubuğu iki kez koklamak hatayı önler zira kalabalık yerlerde hafif notalar çabucak kaçırılır. Yoğunluk tek başına kalite göstergesi değildir; yalnızca gücü anlatır. Bu yüzden ilk denemede acele etmemek hem de ölçütleri baştan netleştirmek işin temeli olur. Ölçüt netleşince her çubuk aynı cetvelle değerlendirilir böylece notlar birbiriyle destekler. Değerlendirme sırasında telefon uzakta durursa odaklanma güçlenir.
Yanışın üç evresinde aroma gücü
Bir çubuğun aroması baştan sona değişir; bu yüzden yoğunluğu tek bir çekişle değerlendirmek doğru olmaz üstelik erken acele edip hüküm vermek sık görülen bir hatadır. Başlangıç bölümde tat çoğunlukla yumuşak ama net gelir tabii ki bu düzen her üründe aynen tekrar etmeyebilir. Tüplü kısa puro kutusu gibi tüplü ve kısa bir çubukta bu kısım çabuk geçer zira asıl tat çoğu zaman bu kısımda saklıdır. Orta bölümde yoğunluk sıklıkla zirveye yaklaşır ve notalar koyulaşır hem de çoğu zaman başlangıçtaki çekişlerden çıkarılan sonuç eksik olur. Petit churchills benzeri kalın çaplı bir vitolada bu yükseliş daha yavaş görülür gerçekten bu sebeple sakin ilerlemek fayda getirir. Son bölümde sıcaklık yükseldiğinden acımsı notalar baskın olabilir nitekim ısınmış tütün asıl tadını yalnızca orta kısımda gösterir. Üç evre için ayrı bir puan yazmak daha tutarlı değerlendirme verir. Bölümlerin sınırı çoğu zaman keskin olmaz, o nedenle yaklaşık olarak üç parçaya ayırmak yeterlidir. Geçişleri yakalamak için çekiş aralığını sabit tutmak önemlidir. Çok sık çekmek sıcaklığı artırır ve tadı bozar.
Tadım notlarında basit puan ölçeği kurmak
Aroma gücünü puanlamak kişisel yorumu daha net hâle getirir mutlaka sabit ışık ve sakin bir ortam seçilmelidir. Birden beşe uzanan bir skala çoğu tadımcı için yeterlidir bu durum değerlendirmeleri insandan insana daha karşılaştırılabilir kılar. Bir belli belirsiz aromayı, 5 ise ağızda uzun süre kalan yoğun aromayı gösterir böylece odak dağılmaz ve yorum doğruluğu yükselir. Romeo y julieta petit julietas gibi ince ve kısa bir çubuk genellikle düşük basamaklarda yer alır ve sonradan okunduğunda hangi noktayı kastettiğiniz kolayca hatırlanır. Petit julietas 25'lik nasıl içilir gibi aynı boydaki bir kutu de yumuşak notaları yüzünden yakın bir not alabilir aksi halde aynı çubuk iki farklı puan çıkarabilir. Puanı yazmadan önce birkaç çekiş almak şarttır öte yandan ondalık notlar yazmak gereksiz bir yük yaratır. Ölçeği her tadımda değiştirmemek karşılaştırmayı mümkün kılar. Ölçeğin orta noktası en çok tercih edilen puandır, zira ılımlı çubuklar büyük kısmını oluşturur. Uç noktalardaki notlar gerçekten istisnai hâllerde verilmelidir. Böylece kayıtlar anlamlı olur.
Kalın çubuk ile ince çubuk arasında yoğunluk farkı
Çubuğun kalınlığı, dumanın hızını hem de yoğunluğunu belirgin biçimde değiştirir bu yüzden yanış çizgisinin eşit ilerlemesini da gözlemek yararlıdır. Dar çaplı bir çubuk hızla ısınır, bu yüzden keskin tonlar erken belirir gerçekten dar çaplılarda ısı artışı çok daha hızlıdır. Petit royales benzeri ince ve kısa bir çubukta bu etkiyi kolayca gözlemlersiniz ısınma hızı ise tadı hemen etkileyen bir etkendir. Kalın gövdelerde duman daha serin gelir ama notalar daha geç belirir hem de bu hız tadın algılanma süresini kısaltır. Regalias de londres benzeri tatlılığı öne alan bir kutu bu çizgiyi iyi örnekler kül oluşumu düzensizse not bölümüne eklenmelidir. Yavaş yanış aromayı daha ayrıntılı kılar fakat gücünü azaltmaz tersine kalın çubukta duman daha geniş bir alana yayılır. Dolayısıyla kalınlığı kayıtlara eklemek gerekir. Farklı kalınlıklarda iki çubuğu aynı günde tadarken önce dar çaplıyı sonra kalını içmek iyi olur. Bu şekilde yoğun aroma ince olanın tadını gölgelemez. Aradaki ara süresi yaklaşık yarım saat tutulmalıdır.
Burundan gelen aroma ile damaktaki tat farkı
Aroma iki kanaldan gelir: damaktaki his ile burun boşluğunun duyduğu koku oysa bu iki kanal birbirini besler ama eş anlamlı değildir. Yoğunluğu doğru ölçmek adına bu iki kanalı ayrı yazmak gerekir bu ayrım ilk bakışta önemsiz gelse de yorumları epey etkiler. Dumanı ağızdan verirken burundan yavaşça çıkarmak retrohale yöntemidir mesela hafif bir nefes aromayı çok zengin gösterir. Short churchills yoğunluğu nasıl gibi kremsi bir robusto bu denemede aroma tarafını belirgin gösterir ayrıca burun tıkalıyken denenen değerlendirmeler güvenilir olmaz. Short sports yoğunluğu nasıl gibi ince bir çubuk de fındıksı notayı daha hızlı geçirir hızlı bir çekiş de ince notaları örter. Yoğunluk damakta zayıf ama burunda yüksek çıkabilir benzer biçimde çok sıcak bir öğünden sonra algı körelir. Bu iki notu yan yana koymak aydınlatıcıdır; İki puanı ayırmak kafa karışıklığını önler. Yeni başlayan tadımcılar açısından ilk adımda koku yoluyla algılanan ipuçlarına odaklanmak işi basitleştirir. Zamanla dil kısmı de detay göstermeye başlar. Farklı aromaları isimlendirmeyi denemek algıyı güçlendirir.
Tadımdan önce damağı sıfırlamanın yolları
Ağız yorulduğunda yoğunluk olduğundan düşük algılanır üstelik yemek arasında tadım yapacaksanız bu ayrıntı iyice önem kazanır. Bu yüzden her çubuktan önce oda sıcaklığında su içmek iyi bir alışkanlıktır bu küçük özen yoğunluğun gerçek yüzünü okunmasını sağlar. Wide churchills tadım notları benzeri geniş çaplı, serin dumanlı bir kutu deneniyorsa su daha uygundur çünkü yorgun bir ağız en güçlü notayı dahi soluk gösterir. Şekersiz kahve kakao tonlarını güçlendirir, şekerli içecek ise notaları bastırır üstelik buzlu içecekler dili duyarsızlaştırır hem de tat hissini azaltır. Puritos serisi aroma profili gibi ince ve beşli bir pakette çiçeksi karakteri suyla daha net görünür bu yüzden temizlik aşaması atlanmamalıdır. Eşlikçiyi her seferinde aynı seçmek karşılaştırmayı korur nitekim tatlı sıvıdan hemen sonra baharatlı tonlar olduğundan güçlü görünür. Doyduktan hemen sonra değerlendirme yapmak önerilmez. Su ve kahve haricinde sade çay da kullanılabilir; önemli olan içeceğin sade olmasıdır. Ağız tazelendikten ardından birkaç dakika beklemek faydalıdır. Aceleyle girişilen değerlendirme sıklıkla hatalı kalır.
Sigarillo ölçülerinde yoğunluk değerlendirmesi
Küçük çubuk ölçüsünde yanış hızlı olduğundan aroma değişimi daha dar bir aralıkta kalır ayrıca başlangıç notu bu boylarda çabucak kaybolabilir. Dolayısıyla ilk çekişler ve bitiş arasındaki farkı yakalamak özen ister bu yüzden küçük bir çubuk büyük boy bir ürüne oranla daha sabırlı incelenmelidir. 20 club sigarillo nasıl içilir benzeri club kalınlığında bir çubuk orta bölümü uzatır böylece aroma gücünü izlemeyi kolaylaştırır çünkü her nefesin ağırlığı daha fazladır. 20 mini sigarillo nasıl içilir benzeri mini ölçü de sedir tonunu hızla ortaya koyup sona erer çünkü geçiş uzun süre değil birkaç çekişte gerçekleşir. Mini ölçülerde iki çubuk tadmak tek denemeden daha sağlam izlenim verir bu sebeple sakin ve eşit aralıklı çekiş önerilir. Kutu aroması yakmadan önceki ilk notu oluşturur bu nedenle yazmayı yanış sürerken değil hemen bitince denemek daha rahattır. Bu izlenimi ayrıca yazmak yararlıdır. Ölçü küçüldükçe tat ayrıntısı daralır, ama güç hissi korunabilir. Bu yüzden sigarillo değerlendirmelerini puro notlarıyla birebir kıyaslamamak gerekir. Ayrı bir sayfa kullanmak yararlıdır.
Notları kayıt altına almanın aroma değerlendirmesine katkısı
Tek seferlik bir deneme yoğunluk hakkında kesin bir yargı vermez yani her deneme bir öncekinin üzerine inşa edilir. Ruh hali, ortam ile saat izlenimi etkiler bu düzen birkaç denemeden sonra belirgin fayda verir. Bu yüzden küçük bir tadım defteri tutmak işe yarar aksi takdirde benzer notalar her seferinde yeniden öğrenilir. Yıl dönümü sürümü puro gibi yıl dönümü sürümü bir puro farklı günlerde tadıldığında kakao tonu aynı kalıyor mu anlaşılır üstelik aynı çubuğa dönüp göz atmak gelişimi ölçmenizi mümkün kılar. Bastiones kutusu neye benzer benzeri koyu ve kalın gövdeli bir kutu ise aroma notunun ne kadar oynadığını gösterir bu da boşa emeğe neden olur. Saat, puro ismi ile not deftere yazılmalı gerçekten ilk notlar ileride okunduğunda ilginç farklar gösterir. Puanlar birbirinden iki basamaktan fazla fark varsa şartlar gözden geçirilmeli. Zamanla kendi ölçütünüz oturur. Defterde kısa cümleler uzun anlatımlardan daha kullanışlıdır. Mesela ikinci evre güçlü sedir kokusu şeklinde bir kayıt tatmin edici sayılır. Sonradan bakıldığında anlaşılır olmalıdır.
Yoğunluk ve gövde farkı tadımda nasıl görülür
Gövde, dumanın damaktaki ağırlığını tarif eder; aroma gücü de tatların belirginliğidir zira bu iki özellik aynı doğrultuda hareket göstermek mecburiyetinde olmaz. İkisi çoğu zaman birbirinin yerine anılır, oysa ayrı ölçülür bu iki kavramı ayrı düşünmek sonuçta daha dürüst bir yorum ortaya çıkarır. El principe benzeri küçük boy, yumuşak bir puro hafif gövdeli olup sedir tonunu net taşıyabilir mesela ağır bir duman sönük bir tatla gelebilir. La cabaña neye benzer benzeri dengeli bir kutu ise orta dolgunlukla sedir tonunu güçlü taşır kaldı ki ağır bir içim aromasız da olabilir. Demek ki hafif içimli bir puro güçlü lezzet verebilir tersi hâl da mümkündür. Bunu ayırt etmek için iki puan tutmak işe yarar bu nedenle tek kelimeyle yoğun yazmak yerine ikisini ayrı değerlendirmek önerilir. Gövdeye bakıp yoğunluğu tahmin etmek yanlış sonuç verir. Birbirine yakın dolgunlukta iki çubuk arasında yoğunluk farkı aramak hassas bir iştir. Bu becerinin gelişmesi zaman ile tekrarlı not tutmayı ister. Sonuçta en güvenilir kriter kişisel damak zevkiniz olacaktır.
Tadım ortamını aroma gücüne göre hazırlamak
Oda, yoğunluk izlenimini en az tütün kadar etkiler demek ki en iyi tadım şartları değiştirmemekle başlar. Nemi düşük bir havada tütün hızlı yanar böylece keskin notalar öne geçer bu nedenle oda koşullarını de deftere geçirmek yararlıdır. Çok nemli ortamda de çekiş tıkanır ve aroma silikleşir ısı de tütünün ısınma hassasiyetini etkileyen başka bir etkendir. San cristobal la prado puro gibi ahşap kutulu bir purosunu değerlendirirken ahşabın tuttuğu durumu dikkate almak gerekir aksi halde farklı günlerde çıkan puan farkı üründen sanılabilir. Tadımda magnífico onlu kutu gibi orta gövdeli onlu bir kutu benzer şartlarda karşılaştırılırsa ayrım daha doğru okunur değerlendirme anı planlarken bunu unutmayın. Temiz hava ortamdaki yabancı kokuları dağıtır, yoğun koku de algıyı bozar oysa gerçek neden çoğu zaman ortamdaki nem ya da koku olur. Tadımı hep aynı odada tekrarlamak en güvenilir yoldur. Havasız bir odada duman birikirse sonraki çubuğun tadı hatalı algılanabilir. Kapı aralığı sağlamak çoğu zaman yeterlidir. Rüzgar çok sertse yanış düzeni şaşar.